Qarın və bağırsaq
Uşaqlarda appendisit
Qısa cavab
Appendisit — kor bağırsağın ucundakı appendiksin iltihabıdır və uşaqlarda təcili cərrahi müdaxilə tələb edən vəziyyətlərdən biridir. Ağrı çox vaxt göbək ətrafında başlayıb sağ qasıq nahiyəsinə keçir; ürəkbulanma, qusma və hərarət əlavə olunur. Dr. Hüseynzadənin xəbərdarlığı: uşaqda qarın ağrısı başlayıbsa, ağrıkəsici verib gözləmək olmaz — appendisit qısa müddətdə ağırlaşa bilər.
Müəllif: Dr. Əlituran Hüseynzadə, uşaq cərrahı
İlk əlamətlər
- göbək ətrafında başlayan, sonra sağ qasıq nahiyəsinə keçən ağrı;
- ürəkbulanma, qusma, iştahsızlıq;
- hərarət;
- getdikcə artan, şiddətlənən ağrı; uşaq yeriyəndə, öskürəndə ağrının artması.
Kiçik yaşlı uşaqlar ağrını sözlə izah edə bilmir; narahatlıq, yeməkdən imtina, qusma və qarına toxunanda ağlama diqqət tələb edir.
Niyə gözləmək olmaz
Həkimin sözləri ilə: «Uşaqda qarın ağrısı başlayırsa, bunu ağrıkəsici verib keçib demək olmaz. Bəzən bu qarın ağrısı çox sürətlə inkişaf edib daha böyük cərrahi problem yarada bilər. Appendisit qısa müddət ərzində ağırlaşa və əməliyyatı daha da genişləndirə bilər.» Ağrıkəsici ağrını müvəqqəti azaldıb diaqnozu gecikdirə bilər.
Qarın ağrısının digər təhlükəli səbəbləri
Qarın ağrısı başqa cərrahi vəziyyətlərin də ilk əlaməti ola bilər:
- invaginasiya (bağırsaq keçməzliyi) — tutmaşəkilli şiddətli ağrı və qusma;
- boğulmuş yırtıq — qasıq və ya göbəkdə kəskin ağrı və sərtlik;
- mədə-bağırsaq infeksiyaları və parazitar xəstəliklər.
Xüsusi diqqət tələb edən əlamətlər: ağrının uşağı yuxudan oyatması, yüksək hərarət, dayanmayan qusma, qarında kəskin sərtlik.
Diaqnostika və müalicə
Diaqnoz uşaq cərrahının müayinəsi, qan analizləri və lazım olduqda USM ilə qoyulur. Appendisit təsdiqlənərsə, müalicə cərrahidir — iltihablı appendiks götürülür (appendektomiya).
Dr. Hüseynzadənin praktikasından
Appendisit həkimin müsahibəsində və bölgə qəbullarında sadaladığı əsas problemlər sırasındadır. Həkim appendisitin ilk əlamətləri və uşaqlarda qarın ağrısı haqqında maarifləndirici videolar paylaşıb.